Psychology จิตวิทยา

ผลงานของ Robert Greene กลายเป็นคู่มือลับสำหรับการเล่นเกมอำนาจ – จากห้องประชุมไปจนถึงงานเลี้ยง หนังสือเล่มหนึ่งมีพลังมากพอที่จะถูกห้ามในเรือนจำหลายแห่งทั่วโลก เพราะเจ้าหน้าที่กลัวว่านักโทษจะนำเนื้อหาไปใช้รวมทีมยึดคุก แต่นอกกำแพงเหล่านั้น หนังสือเล่มเดียวกันกำลังถูกใช้ในการยึดบริษัท เก้าอี้ผู้บริหาร หรือแม้กระทั่งจานหมูกรอบในงานเลี้ยงก่อนใคร นี่คือ “The 48 Laws of Power” หรือ “48 กฎแห่งอำนาจ” โดย Robert Greene หนังสือที่เป็นเสมือนคู่มือผสมผสานระหว่างเกมโกะ โป๊กเกอร์ หมากรุก และละครน้ำเน่าเข้าไว้ด้วยกัน Greene ได้ชื่อว่าเป็นคนที่รู้วิธี “ปรุงสูตรอำนาจ” เหมือนเชฟระดับมิชลินที่สามารถผสมผสานส่วนประกอบต่างๆ ให้กลายเป็นสูตรลับที่ทรงพลัง สิ่งที่น่ากลัวที่สุดคือ ผู้ที่นำหลักการเหล่านี้ไปใช้สามารถทำให้คุณยิ้มให้พวกเขา แล้วยังช่วยถือจานให้ด้วย ขณะที่พวกเขาเอาชนะคุณไปแล้ว กฎข้อแรกที่เปลี่ยนกติกาเกม: อย่าเด่นเกินผู้มีอำนาจ กฎข้อที่ 1 – อย่าเด่นเกินผู้มีอำนาจเหนือกว่า เป็นหนึ่งในกฎที่สำคัญที่สุด เพราะคุณจะทำให้เขารู้สึกถูกคุกคาม และพร้อมจะตัดคุณทิ้งแม้คุณไม่มีเจตนาไม่ดี จิตวิทยาเบื้องหลังกฎนี้อธิบายได้ว่า มนุษย์ที่อยู่ในตำแหน่งสูงมักมี Status Anxiety คือความกลัวว่าคนอื่นจะทำให้ภาพลักษณ์หรืออำนาจของตนลดลง การที่คุณดู “ดีกว่า” ในที่สาธารณะจะกระตุ้นระบบป้องกันตัวในสมอง (amygdala) … Read more

รายงานจากองค์กร PEN America เปิดเผยข้อมูลที่น่าตกใจเกี่ยวกับการแบนหนังสือในระบบราชทัณฑ์สหรัฐอเมริกา หนังสือที่ถูกแบนนี้ไม่ใช่เพราะมีเนื้อหาลามกอนาจารหรือภาษาที่รุนแรง แต่เป็นเพราะเจ้าหน้าที่พิจารณาว่า “อันตรายเกินไปในเชิงจิตวิทยา” สำหรับนักโทษ หนังสือเล่มนี้คือ “The 48 Laws of Power” ของนักเขียน Robert Greene ซึ่งถูกแบนในเรือนจำหลายแห่งในกว่า 18 รัฐ ด้วยเหตุผลที่ว่าเนื้อหาในหนังสือสอนเทคนิคการควบคุมและการชักจูงที่อาจเป็นภัยต่อความมั่นคงของเรือนจำ เหตุผลเบื้องหลังการแบนหนังสือ เจ้าหน้าที่เรือนจำมีความกังวลว่าหากนักโทษได้เรียนรู้กลยุทธ์ทางจิตวิทยาจากหนังสือเล่มนี้ พวกเขาอาจสามารถควบคุมและชักจูงบุคคลอื่นได้โดยไม่ต้องใช้อำนาจทางร่างกาย การควบคุมประเภทนี้อาจสร้างปัญหาต่อการรักษาระเบียบและความปลอดภัยภายในเรือนจำ ผู้เชี่ยวชาญด้านจิตวิทยาการแก้ไขพฤติกรรมอาชญากรรมระบุว่า หนังสือประเภทนี้อาจให้ความรู้เกี่ยวกับการจัดการกับคนในทางที่ไม่เหมาะสม โดยเฉพาะในสภาพแวดล้อมที่มีข้อจำกัดเช่นเรือนจำ ซึ่งการรักษาสมดุลของอำนาจเป็นสิ่งสำคัญยิ่ง เนื้อหาหลักของหนังสือที่ทำให้เกิดความกังวล หนังสือ “The 48 Laws of Power” มีเนื้อหาที่แบ่งออกเป็น 48 หลักการเกี่ยวกับการใช้อำนาจและการควบคุมผู้อื่น ซึ่งมีหลักการสำคัญดังนี้ กฎข้อที่ 1: อย่าโดดเด่นกว่าผู้บังคับบัญชา หลักการนี้สอนให้รู้จักการแสดงตนอย่างเหมาะสม โดยไม่ทำให้ผู้ที่มีตำแหน่งสูงกว่ารู้สึกถูกคุกคาม ผู้เชี่ยวชาญชี้ให้เห็นว่า ความสามารถที่โดดเด่นเกินไปอาจกลายเป็นอันตรายหากไม่รู้จักการจัดการอีโก้ของผู้อื่น กฎข้อที่ 4: พูดให้น้อยกว่าที่จำเป็น การควบคุมคำพูดเป็นเทคนิคที่มีประสิทธิภาพในการสร้างอำนาจ คนที่พูดน้อยแต่มีน้ำหนักมักจะสามารถควบคุมสถานการณ์ได้ดีกว่าคนที่พูดมาก นี่เป็นหนึ่งในหลักการที่เจ้าหน้าที่เรือนจำกังวลว่าอาจถูกนำไปใช้ในทางที่ผิด กฎข้อที่ 6: … Read more

อดีตเจ้าหน้าที่ CIA เผยกลยุทธ์การครอบงำจิตใจที่ใช้มาตั้งแต่สงครามเย็น พร้อมวิธีป้องกันและนำไปใช้ในชีวิตประจำวัน การชักจูงและควบคุมจิตใจคนอื่นอาจฟังดูเหมือนเรื่องในหนัง Hollywood แต่ในความเป็นจริงแล้ว เทคนิคเหล่านี้ถูกใช้งานอย่างแพร่หลายในโลกของหน่วยข่าวกรอง และปัจจุบันได้รั่วไหลเข้าสู่โลกธุรกิจ การตลาด และความสัมพันธ์ในชีวิตประจำวันของเราแล้ว Andrew Bustamante อดีตเจ้าหน้าที่ CIA covert intelligence officer หรือสายลับภาคสนาม ได้เปิดเผยความลับเบื้องหลังการทำงานของ CIA ในการหาและควบคุมสายลับท้องถิ่น (assets) ให้มาทำงานเพื่อประโยชน์ของสหรัฐอเมริกา ผ่านการใช้ “แรงจูงใจของมนุษย์” เป็นเครื่องมือหลัก ความจริงเบื้องหลังการควบคุมจิตใจ ตรงข้ามกับภาพลักษณ์ในหนังที่แสดงการใช้อำนาจ ปืน หรือเงินในการบังคับ Bustamante เผยว่าการควบคุมจิตใจที่แท้จริงไม่ได้อาศัยการข่มขู่ แต่อยู่ที่การเข้าใจและใช้ประโยชน์จากแรงขับเคลื่อนที่มีอยู่แล้วในตัวคนนั้น “CIA ไม่ได้สร้างแรงจูงใจใหม่ขึ้นมา แต่เราค้นหาแรงขับที่มีอยู่แล้วในตัวคนนั้น แล้วนำมาเป็น ‘คันโยก’ เพื่อชักจูงให้เดินไปในทางที่เราต้องการ” Bustamante อธิบาย การเปลี่ยนประโยคจาก “คุณต้องไปทำงานนี้เพื่อ CIA” เป็น “เราอยากให้คุณทำเพราะเป็นห่วงความปลอดภัยของครอบครัวคุณ” นั่นคือหัวใจของเทคนิคนี้ เหรียญสองด้านของการควบคุม: Manipulation และ Motivation สิ่งที่น่าสนใจที่สุดจากการเปิดเผยครั้งนี้คือการที่ Bustamante ชี้ให้เห็นว่า … Read more

จิตวิทยาสายดาร์กไม่ใช่การสอนให้คนเป็นคนเลว แต่เป็นการเปิดเผยความจริงของธรรมชาติมนุษย์ที่หลายคนไม่กล้าเผชิญ ในยุคที่โลกแห่งความเป็นจริงเปี่ยมไปด้วยการแข่งขันและความซับซ้อนของความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ การเข้าใจ “จิตวิทยาสายดาร์ก” จึงกลายเป็นเครื่องมือสำคัญที่จะช่วยให้เรารอดในสังคมที่ไม่ได้ง่ายดายอย่างที่คิด ความเข้าใจผิดเกี่ยวกับจิตวิทยาสายดาร์ก หลายคนเข้าใจผิดว่าจิตวิทยาสายดาร์กคือการสอนให้คนเป็นคนเลว หรือการหลอกลวงผู้อื่น แต่ความจริงแล้วจิตวิทยาสายดาร์กคือการศึกษาด้านมืดของจิตใจมนุษย์ที่มีอยู่จริงในทุกคน เป็นการเปิดเผยกลไกการทำงานของจิตใจที่ซ่อนอยู่เบื้องหลังพฤติกรรมที่เราเห็นในชีวิตประจำวัน นักจิตวิทยาชื้อดังหลายคนอย่าง Carl Jung ก็เคยกล่าวถึง “Shadow Self” หรือด้านมืดของจิตใจที่ทุกคนมี การปฏิเสธหรือไม่ยอมรับด้านนี้ของตนเองอาจทำให้เราตกเป็นเหยื่อของผู้อื่นที่เข้าใจและใช้ประโยชน์จากจุดอ่อนทางจิตวิทยาของเราได้ 17 บทเรียนที่จะเปลี่ยนมุมมองชีวิตของคุณ 1. หน้ากากแห่งสังคม: ความจริงที่ซ่อนอยู่เบื้องหลัง คนเรามักไม่แสดงตัวตนที่แท้จริงออกมาง่ายๆ การที่เราใส่ “หน้ากาก” เพื่อปกปิดความอ่อนแอหรือเพื่อให้ได้รับการยอมรับจากสังคม เป็นสิ่งที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติของมนุษย์ แต่สิ่งที่เราต้องระวังคือการเชื่อในสิ่งที่ผู้อื่นแสดงออกมาโดยไม่มีการพิจารณาอย่างรอบคอบ ในโลกของโซเชียลมีเดียในปัจจุบัน การสร้าง “เพอร์โซนา” หรือบุคลิกภาพที่ต้องการนำเสนอยิ่งเป็นเรื่องง่าย คนที่เข้าใจเรื่องนี้จะไม่หลงเชื่อในภาพลักษณ์ที่ผู้อื่นสร้างขึ้น แต่จะมองให้ลึกกว่าคำพูดหรือการกระทำที่แสดงออกมา 2. ความจริงอันขมขื่น: เมื่อความจริงไม่ได้ทำให้ทุกคนพอใจ ความจริงไม่ได้ทำให้ทุกคนพอใจเสมอไป และบางครั้งมันอาจเจ็บปวดมากจนคนเราเลือกที่จะโกหกเพียงเพื่อหลีกเลี่ยงการเผชิญหน้ากับความจริงนั้น การเข้าใจธรรมชาติของมนุษย์ที่มักหลีกเลี่ยงความเจ็บปวดจะช่วยให้เราไม่ประหลาดใจเมื่อเจอกับการโกหกหรือการปกปิดความจริง นักจิตวิทยาพบว่าสมองของเรามีกลไกป้องกันตัวเองจากความเจ็บปวดทางจิตใจ เรียกว่า “Defense Mechanism” ซึ่งหนึ่งในนั้นคือการปฏิเสธความจริง (Denial) การรู้เรื่องนี้จะช่วยให้เราเข้าใจว่าทำไมคนบางคนจึงไม่ยอมรับความจริงแม้จะมีหลักฐานชัดเจน 3. ดาบสองคม: เมื่อความดีกลายเป็นจุดอ่อน การเป็นคนดีเกินไปอาจกลายเป็นจุดอ่อนได้ เมื่อคุณยอมให้คนอื่นเกินไป มันไม่ได้ทำให้คุณดูน่ารักขึ้น … Read more

หนังสือที่กำลังฮิต เตือนภัยเทคนิคการจิตบำบัดที่คุณอาจไม่เคยรู้ ในยุคสมัยที่การสื่อสารกลายเป็นทักษะสำคัญที่สุดในการดำเนินชีวิต หนังสือเล่มหนึ่งได้กลายเป็นที่พูดถึงในวงกว้าง ด้วยเนื้อหาที่เปิดเผยเทคนิคจิตวิทยาที่ทรงพลังและอาจเป็นอันตรายหากไม่มีความรู้ที่เพียงพอ หนังสือ “จิตวิทยาสายดาร์ก” ได้รวบรวม 18 ประโยคเด็ดที่สะท้อนถึงความจริงของธรรมชาติมนุษย์และเทคนิคการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ ซึ่งผู้เชี่ยวชาญด้านจิตวิทยาเตือนว่า หากไม่ได้ศึกษาทำความเข้าใจอย่างถูกต้อง อาจทำให้เราตกเป็นเหยื่อของผู้ที่มีเจตนาไม่ดีได้ง่าย ความประทับใจ: กุญแจสำคัญในการสื่อสาร หนึ่งในข้อค้นพบที่น่าสนใจที่สุดจากหนังสือเล่มนี้ คือ การเน้นย้ำถึงความสำคัญของการสร้างความประทับใจมากกว่าการใช้คำพูดที่เหมาะสม ผู้เขียนอธิบายว่า “ทักษะที่จำเป็นในการสื่อถึงใจอีกฝ่ายไม่ใช่ ‘วิธีใช้คำพูดที่เหมาะสม’ แต่เป็น ‘วิธีสร้างความประทับใจที่เหมาะสม’” ความคิดนี้ได้รับการสนับสนุนด้วยงานวิจัยทางจิตวิทยาที่เปิดเผยว่า การสื่อสารที่มีประสิทธิภาพนั้นขึ้นอยู่กับปัจจัยสามประการหลัก โดยข้อมูลจากการมองเห็นมีความสำคัญถึง 55 เปอร์เซ็นต์ ข้อมูลจากการได้ยินมีความสำคัญ 38 เปอร์เซ็นต์ ส่วนเนื้อหาของคำพูดกลับมีความสำคัญเพียง 7 เปอร์เซ็นต์เท่านั้น ภาพลักษณ์: อาวุธลับในการโน้มน้าวใจ หนังสือเล่มนี้เน้นย้ำถึงความสำคัญของภาพลักษณ์ในการมีอิทธิพลต่อผู้อื่น โดยระบุว่า “สิ่งสำคัญที่สุดในการล้างสมองไม่ใช่เทคนิคการพูดหรือแววตาในขณะที่พูด แต่เป็นภาพลักษณ์” ข้อค้นพบนี้เปิดเผยถึงความจริงที่ว่า คนเรามักตัดสินผู้อื่นจากสิ่งที่เห็นเป็นอันดับแรก ก่อนที่จะฟังสิ่งที่พวกเขาพูด นักจิตวิทยาหลายคนเห็นด้วยกับแนวคิดนี้ โดยชี้ให้เห็นว่าการสร้างความประทับใจในครั้งแรกมีผลต่อการรับรู้ในระยะยาว และสามารถส่งผลต่อความสำเร็จในการทำงาน การสร้างความสัมพันธ์ รวมถึงการเจรจาต่อรองต่างๆ การเอาชนะความขี้อาย: สิ่งที่สอนได้ อีกหนึ่งประเด็นที่น่าสนใจจากหนังสือ คือ การอธิบายเกี่ยวกับความขี้อาย ผู้เขียนชี้ให้เห็นว่า “ความขี้เหร่ไม่ใช่สิ่งที่ติดตัวมาตั้งแต่เกิด … Read more

นักวิชาการด้านสุขภาพจิตและต่อมไร้ท่อเผยความจริงที่หลายคนอาจไม่เคยรู้ เกี่ยวกับความเชื่อมโยงระหว่างโรคซึมเศร้ากับการเปลี่ยนแปลงของน้ำหนักตัว โดยพบว่าผู้ป่วยโรคซึมเศร้าจะมีปัญหาเรื่องน้ำหนักได้ 2 รูปแบบหลัก คือ กลุ่มที่เบื่ออาหารจนน้ำหนักลด และกลุ่มที่กินมากขึ้นจนน้ำหนักเพิ่ม การค้นพบนี้ชี้ให้เห็นว่าโรคซึมเศร้าไม่ได้ส่งผลกระทบเพียงแค่อารมณ์และจิตใจเท่านั้น แต่ยังส่งผลต่อระบบเมตาบอลิซึมและการควบคุมน้ำหนักของร่างกายอย่างซับซ้อน ซึ่งต้องอาศัยความเข้าใจเชิงลึกทางวิทยาศาสตร์เพื่อนำไปสู่การรักษาที่มีประสิทธิภาพ กลุ่มแรก: ผู้ป่วยสายเบื่ออาหาร – เมื่อคอร์ติซอลสูงทำลายความสุขจากการกิน นักวิจัยพบว่าผู้ป่วยโรคซึมเศร้ากลุ่มที่มีอาการเบื่ออาหารและน้ำหนักลดนั้น มักจะมีระดับฮอร์โมนคอร์ติซอล (Cortisol) สูงแบบเรื้อรัง ซึ่งเป็นฮอร์โมนความเครียดที่มีบทบาทสำคัญทั้งในการเป็นสาเหตุและผลของโรคซึมเศร้า คอร์ติซอลสูงเรื้อรัง: วงจรอุบาทว์ของโรคซึมเศร้า ดร.สมชาย นักวิชาการด้านจิตเวชศาสตร์ อธิบายว่า “คอร์ติซอลสูงเป็นทั้งเหตุและผลของโรคซึมเศร้า เมื่อร่างกายมีความเครียดเรื้อรัง คอร์ติซอลจะทำให้เซลล์สมองในบริเวณต่างๆ เสื่อมสภาพ ซึ่งกลายเป็นสาเหตุของโรคซึมเศร้า ในขณะเดียวกัน เมื่อเป็นโรคซึมเศร้าแล้ว ร่างกายจะอยู่ในสภาวะตอบสนองต่อความเครียดตลอดเวลา ทำให้คอร์ติซอลสูงขึ้นเรื่อยๆ” การที่คอร์ติซอลสูงเรื้อรังนี้ส่งผลโดยตรงต่อสมองบริเวณที่เรียกว่า Ventral Pallidum ซึ่งเป็นศูนย์ควบคุมความสุขใจและแรงจูงใจในการบริโภคอาหาร เมื่อบริเวณนี้ถูกทำลาย ผู้ป่วยจะสูญเสียความสุขและแรงจูงใจในการกินอาหาร Ventral Pallidum: ศูนย์ความสุขที่ถูกทำลาย ศาสตราจารย์แพทย์หญิงสุดา   จากคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยชั้นนำแห่งหนึ่ง กล่าวว่า “Ventral Pallidum เป็นบริเวณสมองที่มีความสำคัญอย่างมากต่อการสร้างความรู้สึกพึงพอใจและแรงจูงใจ เมื่อบริเวณนี้ถูกคอร์ติซอลทำลายจนฝ่อไป ผู้ป่วยจะไม่รู้สึกอยากกินอาหาร ไม่มีความสุขจากการกิน และในที่สุดอาจใช้การงดอาหารเป็นวิธีหนึ่งในการรับมือกับอาการซึมเศร้า” ปรากฏการณ์นี้อธิบายได้ว่าทำไมผู้ป่วยโรคซึมเศร้าบางรายจึงมีน้ำหนักลดอย่างรวดเร็ว … Read more